We hoeven het niet meer onder stoelen of banken te schuiven en het nieuws bevestigt het waar het maar kan:
“Nederland wordt steeds dikker”
“het aantal mensen met overgewicht stijgt”.
Allerlei sportadviezen en dieet adviezen vliegen online en offline (je kent die ene buurvrouw wel, die altijd precies weet hoe ze slank moet blijven) om je oren. “Gewoon minder eten en meer bewegen” is het advies dat je in de wandelgangen hoort. Gewoon, gewoon, gewoon …
Maar wat is dan ‘gewoon?’
Om af te vallen of aan te komen is de energiebalans is 95% van de gevallen leidend.
Energiebalans wat is dat?
Om niet te veel uit te wijken naar een ander onderwerp leg ik het je even in het kort uit:
“Energiebalans” is de balans tussen de hoeveelheid energie die jouw lichaam verbruikt en de hoeveelheid energie die je vanuit voeding/drinken inneemt.
Even kort door de bocht: “ Wil je afvallen dan moet je ‘gewoon’ minder eten dan dat je lichaam verbruikt en wil je aankomen? Dan zul je ‘gewoon’ méér moeten eten dan dat je lichaam verbruikt.”
Als je kijkt naar dit wetenschappelijk onderbouwd gegeven, wat denk je dan dat ‘gewoon’ moeilijker is: afvallen of aankomen?
Laten we eerst eens kijken naar aankomen. Aankomen? Wie wilt dat nu niet!? Nou vergis je niet! Uit de CBS gezondheidsenquête blijkt dat er ook een groot gedeelte van de Nederlandse bevolking ondergewicht heeft.
Je hoeft hierbij niet alleen maar aan anorexia te denken! Denk je wel aan anorexia, dan zeggen de cijfers van het CBS (gepubliceerd, 2023) dan dat er per jaar in Nederland circa 1300 jonge vrouwen met anorexia bij komen.
Nu denkt mijn brein, en misschien die van jou ook wel gelijk!? “Wat zegt dit over jongens en mannen?”
Ook zij kunnen gewoon deze heftige eetstoornis krijgen, al is die groep in Nederland wel wat kleiner. Naar schatting is minder dan de helft man. Er zijn over het algemeen meer vrouwen dan mannen die aan anorexia of bijv. boulimia lijden. Maar eetbuistoornissen komen onder aan de streep over het algemeen toch evenveel voor bij mannen als vrouwen, aldus de cijfers van het CBS.
Als we deze bovenstaande data meenemen en vergelijken met afvallen, wordt het nog interessanter. Ongeveer 57% van de Nederlandse volwassenen heeft wel eens iets gedaan om af te vallen en circa 20% is er vandaag de dag (23-04-2024) mee bezig. De populairste manier om mee af te vallen is volgens het CBS het volgen van een dieet.
Als je deze bovenstaande data met elkaar vergelijkt, wat is dan makkelijker ‘gewoon’ aankomen of ‘gewoon’ afvallen?
Om antwoord te kunnen geven op deze vraag heb je naar mijn mening een belangrijk ‘fundament’ nodig. Dat belangrijke fundament is wat ons betreft ‘de persoon die voor je staat’. Wie heb je voor je? Waarom wilt hij of zij aankomen of juist afvallen? Is er een medische noodzaak? Wil je het zelf of moet je het van je vader, moeder, vriendin, partner? En voor wie wil je wat dan? Is het echt voor jezelf? Waarom?
Om ergens op te kunnen bouwen en dat is waar je start met afvallen of aankomen, moet je fundament goed zijn.
Wie ben je?
Waar sta je voor?
Wat vind je belangrijk?
Heb je discipline of moeten we dat aanleren?
Hoe is je gedrag?
Ben je eerlijk of kies je vaak te snel de makkelijkste weg?
Wie staat er voor ons?
Ben je betrouwbaar?
Als je zuiver antwoord kan geven op deze vragen en je motivatie gebaseerd is op wat jij wilt, op wat voor jou belangrijk is en ontstaan is vanuit jouw intrinsieke motivatie ben je wat mij betreft ‘halfway’.
‘Halfway’ richting het juiste antwoord.
In mijn werk als personal trainer (sinds 2015) heb ik veel verschillende mensen met veel verschillende karakters ontmoet. Verschillende lichamen getraind, blessures, jong, oud, zwaarlijvig of juist met ondergewicht en (helaas) ook klanten met psychische e/o mentale uitdagingen. Elke klant een ander verhaal. Mooi en tof want dat maakt ons werk als personal trainer wat mij betreft zoveel meer dan alleen de oefeningen bedenken en de herhalingen tellen.
Deze fysieke, lichamelijke en psychische of mentale uitdagingen geven voor mij, mijn werk zingeving en inhoud. Maar in deze afgelopen 9 jaar heb ik ook een hoop geleerd. Hoe graag wij ook als trainer willen dat jij je doel behaalt en dat jij in dit geval, in de context van deze blog ‘gewoon’ afvalt of ‘gewoon’ aankomt hangt natuurlijk af van hoe graag jij het wilt – maar ook, vergeet deze niet, of dat je er weer staat? Als je weer geen zin hebt.
Wil je het alleen op 1 januari en maandagochtend? Of wil je het ook op vrijdag, zaterdag en zondag of wacht dacht je van tijdens je vakantie?
Ben je het ‘vergeten te willen’ als je op een verjaardag zit of eigenlijk rust zou moeten pakken omdat je koppie overloopt?
Wie doorzet zal uiteindelijk succes behalen.
Niet nu, niet morgen en waarschijnlijk niet overmorgen.
Maar de aanhouder wint en je weet wat ze zeggen “haastige spoed is met een reden zelden goed”.
Laten we eens inzoomen:
- Een jaar heeft 365 dagen en 52 weken
Als ik fulltime (o.v.b. 40 uur) in loondienst zou gaan werken, zou ik naar alle waarschijnlijkheid met een beetje geluk 25 vakantiedagen krijgen. Laat ik 5 dagen op willekeurige moment opnemen en de andere 20 vakantiedagen gebruiken voor aan eengesloten vakanties. Dit zou omgerekend om en nabij gaan om 4 weken vakantie, waarvan 1 week extra. We hebben het over een maand op jaarbasis.
Dan hebben we de zomer (feestjes, festivals, verjaardagen, zon/zee, gezelligheid), kerst, sinterklaas, nieuwjaar, een vrijgezellenparty gevolgd door een bruiloft. En met als kers op de taart … dat “ene feestje” nog!
Dan zijn we over het algemeen ook nog wel eens ziek in een jaar of voelen we ons simpelweg niet top! Een baaldag.
Van die 52 weken halen we er nu 5 vanaf (want vakantie), dan halen we er voor het ziek zijn ook 2 dagen weg en voor het opnemen van een baaldag rekenen we voor het gemak –2 dagen. We kmoen nu uit op een totaal van 46 weken als we geen andere dingen meenemen. Denk bijv. Aan bevrijdingsdag, hemelvaartsweekend, pasen of …
Enfin, we hebben 46 weken waarin we het verschil willen maken. Dan moet ons doel wel helder zijn. Betekent dit dat je niet mag zondingen? Ja wel, natuurlijk wel maar denk goed na of dat je dat van deze overgebleven weken afhaalt of een hele maand kies om ook nog eens te zondigen. Als je op vakantie al niet sport…
Ergens zul je moeten compenseren als je doelen hebt.
We zijn niet 365 dagen gemotiveerd en 52 weken lang gedisciplineerd. We hebben inkakkers of heftige gebeurtenissen en uitdagingen. Het leven is (helaas) geen constante gelukkige lijn. Dus zul je iets moeten opbouwen. Nieuwe gewoontes, nieuw gedrag … niet meer de hele zomer drinken, maar misschien eens kijken of je het terug kan dringen naar de weekenden, naar misschien zelfs 2 of 1 dag? Wat zeg ik… dag? Wat dacht je van avond?
Als je het in mijn optiek hebt over “gewoon minder eten en gewoon meer bewegen” wil ik je adviseren om dat ‘ongewoon eens’ te doen.
- Rijd je normaal 5 dagen per week in de auto naar het werk, kijk eens of je 1 dag in de week met de fiets kan gaan. Is de afstand te ver? Kijk dan eens of je een gedeelte met de fiets kan doen, reis je de rest met de trein verder (gelijk goed voor het milieu en onze welbekende files). Ik heb laatst ook gehoord dat de politiek misschien voor 50,- per maand trein abbonnementen wilt gaan verkopen om buiten de spits om te gaan reizen. Kun je of langer werken of korter, of eerder of later fietsen?
- Heb je normaal geen tijd voor cardio, kijk eens of je ’s avonds met een vriend of vriendin lopend kun afspreken i.p.v. weer bij dat restaurant te eten? Woont ook zij te ver? Spreek halverwege af en bouw een vier volkoren wraps met groente voor je maatje. Eet jij gelijk gezond, scheelt in je portemonnee en tegelijkertijd zorg je ook goed voor je omgeving. Samen gezond en actief bezig zijn is immers makkelijker dan alleen.
- Vond je het vroeger leuk om te tennissen of te voetballen, kijk eens in je buurt wat er aangeboden wordt en boek eens een lesje? Je hoeft niet gelijk een lidmaatchap voor 52 weken af te sluiten, maar zorg dat je in ieder geval 1x meer dan afgelopen week hebt bewogen.
- Merk je dat je niet de enige bent die thuis meer beweging zou mogen krijgen, kijk of je samen iets in het weekend kunt doen. Rust op zaterdag lekker uit en pak op zondag de fiets naar de stad? Of de trein naar het strand? Maar beweeg gewoon een momentje meer dan afgelopen zondag.
Uit eindelijk zijn alle extra handelingen opgebouwd uit steeds kleine veranderingen. Nu denk je misschien “lekker, maar waar houdt het dan op? Als ik aankomende zondag 20km ga wandelen, moet ik dan volgende week zondag 21km doen? Waar ben ik dan over 5 jaar?” Goed punt.
Dan komen we precies op wat ik net schreef: je bent niet 365 dagen gemotiveerd, niet alle 52 weken zullen foutloos verlopen. Ook de overige 47/46 weken zullen niet alleen het verschil kunnen maken.
Een plotseling overlijden van een dierbare, een relatiebreuk die je niet aan zag komen? een afgescheurde achillespees, een mentale breakdown? Of wat dacht je van leuke dingen? Een zoon, dochter, neefje, nichtje? Het leven is wat naast je doelstelling(en) ook wat er gebeurt. Dat kun je niet sturen.
Maar je kunt wel met kleine stapjes ongewoon – gewoon wat meer doen.
Als je in de spiegel kijkt en je wordt ongelukkig van wat je ziet, stop dan met wachten.
Begin.
Maakt niet uit hoe of waar.
Al pak je de trein naar je werk en loop je 1 extra rondje om je werkplaats heen.
Al eet je ’s avonds geen 4 zakken chips meer op maar 3.
Al bestel je van het weekend weer thuisbezorgd friet met snacks, bestel dan een kleiner patatje en 1 snack i.p.v. een grote patat en 3 snacks.
Niet om ’s avonds weer in je koelkast te graaien maar om ’s avonds een stukje te gaan wandelen als je nog honger hebt.
Stop met wachten en begin. Maakt niet uit hoe, waar of waarmee begin ‘(on)gewoon’.
Zorg dat je meer doet, dan dat je deed en zorg dat je meer laat dan dat je doet. Kleine veranderingen zorgen op langer termijn voor nieuwe gewoontes. Maar dan zul je wel moeten beginnen.
Loop je vast? Of haast je jezelf weer van 0 tot 100 in twee dagen, win dan advies in. Bij ons, bij onze buren of bij andere (sport)professionals.
Voor elk doel is een aanpak, voor elk lichaam is een plan en voor elk gedrag kan een oplossing gevonden worden. Je zult alleen wel in beweging moeten komen en die beweging dat ben jij.
Dus welke kant ga jij vanaf nu ‘gewoon’ even op?
Joraline
Oprichter en mede-eigenaar krachtwereld.nl
Noot:
Let op! Overgewicht of ondergewicht leidt niet direct tot gezondheidsproblemen. In de basis ligt het vooral aan waar het lichaamsvet is opgeslagen. Subcutaan vet (vetweefsel dat direct onder de huid zit, wat je vaak vast kun pakken) of visceraal vet (vet dat direct of indirect om je organen heen zit wat je niet vast kunt pakken) maakt hier belangrijk onderscheid in. Visceraal vet kan tot problemen leiden aangezien het chronische lage graad inflammatie kan veroorzaken (LGI) (van hart- en vaatziekten tot diabetes, neurodegeneratieve en zelfs vormen van kanker). Het is met overgewicht daarom van belang om hier goed naar te kijken. Wil je hier advies over inwinnen? Neem dan kosteloos contact met ons op! Wij helpen je graag.
